Esther Bremer en Anja de Crom Artemis op jacht

 Uitgeverij LaVita Publishing 2006

ISBN 9080872245

€ 12,95

Het blijft uiteraard een persiflage maar wie “Pitty naar college” heeft gelezen kan niet anders dan het vervolg “Artemis op jacht” lezen. Speelde Pitty in het eerste boek de hoofdrol, deze keer is die weggelegd voor Artemis. Verwachtingsvol begint Artemis aan haar vierde collegejaar. Haar relatie met Rita is net uit en ze voelt zich een vrije vrouw. Van de stoere, weergaloze hartenbreekster en verleidster van argeloze eerstejaars is niet veel meer over. Dit keer wordt Artemis verliefd op de onbereikbare juffrouw Peters, ze doet er alles aan om zoveel mogelijk in haar buurt te zijn. Tot haar verdriet wordt ze niet of nauwelijks opgemerkt. Artemis is nog immer een fervent rookster, liefhebster van literatuur en poëzie.

Op het St. Andrews College gebeurt weer van alles en al snel raakt Artemis verstrikt in een web van raadselachtige verwikkelingen. Waar komt die wufte Franse docente vandaan? Wat heeft ze te maken met juffrouw Peters? Wat is er met juffrouw Peters zelf aan de hand, en welke rol speelde Diana in haar leven? Wat voert de tuinman ditmaal in zijn schild? Welke donderwolken bedreigen het voortbestaan van het eeuwenoude college? Artemis besluit om als een ware detective de mysteries van St. Andrews tot op de bodem uit te zoeken en gaat daarvoor zelfs colleges Frans volgen. In haar enthousiaste pogingen om het college te redden brengt ze zichzelf in gevaar. Ze wordt gelukkig geholpen door Iris, een nieuwe eerstejaars. Deze doortastende dame helpt Artemis om alles tot een goed einde te brengen. Eind goed, al goed. En het kan niet anders of Iris laat het hart van Artemis uiteindelijk toch sneller slaan. Toen ik eenmaal begon te lezen kon ik niet meer ophouden. Heerlijk om alle bekende personen weer de revue te zien passeren en een aantal nieuwe vrouwen te leren kennen. Bij het eerste boek had ik vooral kritiek op de lay-out van het boek. Een tekort aan witregels dat prettig lezen in de weg stond. Daarvan is dit keer zeker geen sprake. Lekker vlot leesbaar boek.

Marjon Klaassen

Niks aan de hand

Uitgeverij LaVita Publishing  2006

ISBN 9080872261

€ 15,95

Ingrid ontmoet tijdens een verblijf in een klooster de aantrekkelijke Vlaamse journaliste Céline. De twee krijgen een goed contact en Ingrid kan haar verhaal kwijt bij Céline. De dames voelen zich tot elkaar aangetrokken. Na het weekend in het klooster mailen ze kort met elkaar. Céline vraagt Ingrid mee te werken aan een artikel voor het tijdschrift waarvoor ze werkt. Het artikel zal gaan over de vrijheid in Nederland gezien vanuit het perspectief van een lesbische vrouw. Ingrid stemt toe en Céline komt één keer naar Nederland. Ingrid vertelt haar levensverhaal. Een schrijnend verhaal over verloren liefdes en schijntolerantie. Ingrid voelt zich niet gezien in de heteromaatschappij. Het is het verhaal van een onbegrepen lesbische vrouw. Een verhaal ook over beeldvorming en vooroordelen. Het diepste verdriet van Ingrid is haar onvervulde kinderwens. Samen met haar vriendin koos ze ooit voor kinderen. De zoektocht naar een geschikte donor krijgt volop aandacht. De afwijzing van haar moeder ook. Maar voor het tweetal zwanger is wordt Ingrid in de steek gelaten omdat haar vriendin er uiteindelijk toch voor kiest een kind te krijgen met een man. Iedereen met een onvervulde kinderwens zal iets herkennen in ‘Niks aan de hand’, dat op pijnlijke wijze laat zien dat in het tolerante Nederland minstens één onderwerp onbespreekbaar is: de rouw om ongewenste kinderloosheid.

Ik had het boek in één middag uit. Hoewel er ogenschijnlijk weinig gebeurt, wil je alles over Ingrid weten en lees je verder. Beslist lezen.

Edith Eri Louw

Andvaka / De bron

Uitgeverij M | 2006

ISBN 9022543080

€ 18,50

In Andvaka / De Bron spelen religie, goed en kwaad, toeval, synchroniteit en magie een grote rol. Het boek is een spiegelvertelling, waarbij in Andvaka alles wordt gezien door de ogen van de zwerfster Tessa. Tessa komt ongewild in het bekrompen Gandrastroomdal. Op een stormachtige nacht ontmoet ze de dierenarts Amelie, die zich over haar ontfermt. De twee krijgen een gepassioneerde relatie. De geheimzinnige Tessa zij spreekt met dieren en wordt gekweld door nachtmerries, die alles met haar verleden als lid van een sekte te maken hebben. In De Bron gaan drie magiërs, Kauri, Valor en Elliot, uit het rijk Magor op zoek naar de oorzaak van vreemde verstoringen bij hun grensgebied. Hun kijk op alles verschilt wezenlijk van die van Tessa. Uiteindelijk komen zij bij Tessa uit omdat ze denken dat zij de verstoringen bij de poort van Magor veroorzaakt. Maar is zij wel de bron van alle narigheid, of is er meer aan de hand? En welke geheimen verbergt het ogenschijnlijk rustige dorp? Wie is Jehán, waarom is hij in staat het dorp in zijn greep te houden? Alle raadsels komen aan het licht in een spannende ontknoping.

Ik ben niet zo’n phantasy-liefhebber maar heb genoten van dit boek. De personages zijn allemaal heel geloofwaardige, aardige mensen. Behalve de schurk natuurlijk, die vertegenwoordigt immers het kwaad. In een adem uitgelezen. Ik nam het boek mee naar de sauna met de bedoeling er tussendoor wat in te lezen. Uiteindelijk heb ik die dag tussendoor één rondgang gemaakt. Ik kon het boek niet wegleggen, wilde weten hoe het afliep. Het lukt me niet om het boek in één dag uit te lezen. Eenmaal thuis in bed ging ik onverstoorbaar verder. Het was heel laat voor ik het licht uitdeed. Je bent dus gewaarschuwd

Marscha van Noesel

Verbeeld verlangen

Uitgeverij Gopher Publishing  2006

ISBN 9051792697

€ 16,00

'Verbeeld verlangen' beschrijft de zoektocht van Martha, een journaliste, naar haar identiteit. Martha heeft maar één verlangen; het loslaten van wat haar in een conservatief rooms-katholiek milieu is bijgebracht. Wie niet werkt zal niet eten’ is haar altijd voorgehouden. Met ijzeren discipline en volharding maakt ze decennialang interviews. In alles en iedereen vindt ze wel aanknopingspunten voor een verhaal. Een normaal gesprek kan ze bijna niet meer voeren, bij alles denkt ze na hoe ze het gegeven in een verhaal zou kunnen gebruiken. Alles wat met gevoel te maken heeft, vreet ze weg. Als ze Anna ontmoet, een vrouw die ze gaat interviewen voor een verhaal over KID, vraagt Martha zich af waarom zij geen kind zou kunnen krijgen. Voor het eerst wordt ze geraakt en geconfronteerd met haar eigen gevoelend. Tegelijk met de eerste kunstmatige inseminatie probeert ze een begin te maken met de ontrafeling van haar eigen chaos. Ze wil het verleden los laten en kilo’s afvallen. Toch slaagt ze daar niet in. Ze wil het verleden bespreken met haar moeder, slaagt daar niet in. Ze stelt elke lastige vraag uit tot het te laat is.Via haar werk leert ze kunstenaar Simon kennen die zijn uiterste best doet haar mee te nemen naar een andere wereld, de wereld van de emotie. Het mag niet baten. “Dit keer wordt het anders” denkt ze elke keer, maar het wordt niet anders. Ondanks Anna’s regelmatige uitbarstingen: “Je zoekt de problematische kant van het leven op. Maak het eens wat aangenamer voor jezelf. Niet zo zwaar op de hand,” gaat Martha verder zoals altijd, gedreven door angst voor van alles en nog wat. Hoewel Martha voelt dat Anna gelijk heeft kan ze haar kritiek niet verdragen. Haar werk is het enige waarin ze zich staande kan houden.

Als Martha zichzelf uiteindelijk één week vrijaf gunt en ook dan weer ongemerkt met haar werk bezig is, vraagt ze zichzelf niet voor niets af hoe lang ze vrij zou moeten zijn om te kunnen vergeten dat ze verhalen moet zoeken. Tot het einde toe is er weinig verandering te bespeuren. Lees en oordeel zelf. Ik vond het deprimerend om te lezen dat deze vrouw ondanks haar vriendin Anna en haar vriend Simon niet in staat is zichzelf te verlossen van de last van het verleden.

Moniek Strik-Geerts

Zichtbaarheid

Uitgeverij Carmon 2005

ISBN 909019689

€ 15,95

Met zichtbaarheid heeft Moniek Strik-Geerts een boek gepubliceerd dat veertig jaar geschiedenis van vrouwelijke homoseksualiteit beschrijft vanuit historisch en psychologisch perspectief. Naast heel veel wetenschappelijke gegevens zijn de levensverhalen van 22 lesbische vrouwen in de leeftijd van 20 tot bijna 70 jaar opgenomen. Ze vertellen over zichzelf, verliefdheden en liefdes, moeilijke beslissingen, kinderen enzovoorts.

Vooral het gedeelte vanuit historisch perspectief vond ik erg goed. Voegt zeker iets toe aan boeken die daar in het verleden over verschenen zijn. Het psychologisch perspectief vond ik wat minder. Moniek schreef het boek vanuit de gedachte dat “aankomende en bestaande potjes” er veel in zullen herkennen. De meeste levensverhalen zijn echter nogal negatief. Ik kan me niet voorstellen dat elke lesbische vrouw dit soort problemen kent. Gelukkig zijn er in mijn omgeving genoeg lesbische vrouwen die uiteraard zo hun problemen hebben maar dat los zien van hun homoseksualiteit. Breuken met ouders en vriendinnen zijn niet specifiek iets voor lesbische vrouwen, dat komt in alle lagen van de bevolking voor. Ik vind het jammer dat er niet een verhaal is dat een positieve uitstraling heeft. Zelfs de jongste geïnterviewde vrouw, die opgroeide in de jaren negentig, heeft een lijdensweg achter de rug. Natuurlijk is het ook vandaag de dag nog steeds moeilijk als je ontdekt dat je lesbisch bent. Naar mijn idee willen pubers echter liever verhalen lezen van rolmodellen die wel lekker in hun vel zitten. Dat zou hun innerlijke coming-out meer goed doen. Het is uiteindelijk toch leuk om lesbisch te zijn en daar aan toe te durven geven. De innerlijke coming-out is tenslotte het moeilijkste en dat wordt ook een paar keer ontroerend beschreven. Het enige dat ik herkende is de steeds terugkerende uiterlijke coming-out. Regelmatig ontmoet je in je leven nieuwe mensen aan wie je niet meteen wilt vertellen dat je lesbisch bent. Het is altijd een aftasten naar de reactie van de persoon voor je of de situatie. In die zin is het goed dat er een boek als “Zichtbaarheid” is. Vooral als het door heteroseksuelen gelezen zou worden.

Edward van de Vendel

Ons derde lichaam

Uitgeverij Querido | 2006

ISBN 9045103168

€ 13,95

Ons derde lichaam gaat over de 19-jarige Tycho Zeling, die in de zomer na zijn eindexamen zijn seksuele aard ontdekt en een stormachtige tijd beleeft met Oliver uit Noorwegen. Na de zomer gaat hij op kamers en start een opleiding aan de Nationale Schrijfacademie. Hij sluit een bijzondere vriendschap met zijn huisgenoten Moritz en Vonda. Goede en kwade momenten worden gevierd of uitgepraat onder het eten van spaghetti alla puttanesca, Tycho’s specialiteit.

Vooral tussen Vonda en Tycho wordt het contact zeer intens. In de nachtelijke uren schrijft Tycho mailtjes aan Oliver die hij echter nooit verstuurd. Het kost hem duidelijk moeite om uit de kast te komen. Vonda is een aankomend zangeres, en via haar raakt Tycho verzeild in de wereld van muziek en beroemdheid. Vonda, Tycho en Moritz vormen een trio dat meedoet aan het nationale songfestival en dit zowaar wint. Ze mogen naar Riga in Letland. Is hun vriendschap bestand tegen alle stress en aandacht? En zal Tycho zijn grote liefde Oliver nog ontmoeten? Het is een lief, grappig en ontroerend boek. Je wordt meegevoerd in iemands diepste gevoelens en gedachten. Het boek is heel geloofwaardig geschreven, dat sprak mij nog het meest aan. Er is bijvoorbeeld sprake van een homojongerenblad. Het heet ZoHo. Maar wie wil kan hier het blad Expreszo in herkennen. Als je van het eurosongfestival houdt mag je dit boek zeker niet missen.

Sarah Waters

De nachtwacht

Uitgeverij Nijgh & Van Ditmar 2006

ISBN 9038884453

€ 19,90

De nachtwacht gaat over vier Londenaren tijdens en vlak na de Tweede Wereldoorlog. Of eigenlijk vlak na en tijdens, want het boek begint in 1947 en keert daarna terug in de tijd naar 1943 en 1941. Alle vier hebben ze hun trauma’s en geheimen. Kay was tijdens de oorlog in haar element als chauffeur van een ambulance, maar loopt nu in mannenkleren met haar ziel onder haar arm over straat. Helen werkt bij een relatiebureau, maar heeft zelf problemen met vriendin Julia. Vivien, Helens collega, onderhoudt al sinds het begin van de oorlog een affaire met een getrouwde man. Viviens verlegen broer Duncan woont in bij ‘Oom Horace' en heeft een gevangenisverleden. In de loop van het verhaal worden de geheimen van de vier stuk voor stuk ontrafeld en wordt duidelijk dat hun levens nauw met elkaar verbonden waren. Door de omgekeerde structuur, terug gaan in de tijd, blijven in het eerste deel de redenen voor het gedrag van de hoofdpersonen onduidelijk. Waarom reageert Helen jaloers op de omgang van Julia met een andere vrouw? Wat is er gebeurd tijdens de oorlog waardoor Kay alle levenslust verloren heeft. Waarom is de zachtaardige Duncan gevangen gezet? In het tweede deel wordt alles duidelijk, soms op een verrassende manier; het derde deel is er om de 'losse eindjes' aan elkaar te knopen.

Waters weet de troosteloosheid van het naoorlogse Londen effectief samen te voegen met het uitzichtloze bestaan van de hoofdpersonen. In het 1943-deel gaat de verwoesting van Londen gelijk op met de steeds meer ineenstortende levens van Kay, Helen, Duncan en Vivien. Ware liefde en geluk worden ruw verstoord door luchtalarmen en links en rechts vallende bommen. Je bent getuige van luchtaanvallen en verduisterde straten, maar ook van lesbische en verboden relaties, wilde feesten in de nacht en seksavonturen die, zoals alleen Sarah Waters dat kan, broeierig beschreven worden zonder af te schrikken.

Zoals altijd dronk ik Sarah Waters in maar dit keer bleef ik toch ietwat gefrustreerd achter. Je leeft mee met de figuren, je wordt ondergedompeld in hun leefwereld, je komt achter al hun geheimen. Hun toekomst maakt echter geen deel uit van het verhaal. Je wilt weten hoe het ze verder vergaat. Het heeft iets geholpen de roman te herlezen. Met wat ik inmiddels wist uit hun verleden wierp dat toch een ander licht op het eerste deel van het verhaal. Wees dus gewaarschuwd: deze roman moet je gewoon twee keer lezen.

José van Zutphen

 Een stilte drapeert zich om haar heen

Uitgegeven in eigen beheer 2006

ISBN 9081031910

€ 15,00

José van Zutphen schrijft sinds de jaren negentig poëzie. Ik heb al een enkele keer een optreden van haar meegemaakt en dat heb ik telkens als heel prettig ervaren. Een afwisseling van ontroerende en geestige gedichten. Soms een lach, soms een verstild nadenken.

José heeft verschillende prijzen voor haar gedichten gewonnen, de laatste in november jongstleden. Zij won toen “De Nieuwegeinse Literatuurprijs Poëzie 2005” die voor de zesde keer werd uitgereikt.

Uit ruim 223 gedichten uit alle hoeken van Nederland en uit Vlaanderen werd “Ze loopt achter haar woorden aan” van José van Zutphen verkozen tot beste gedicht. Daarbij dient vermeld te worden dat de jury streng was bij de beoordeling. “Niet elke vorm van rijmelarij, niet alle stukjes gekapte proza kunnen doorgaan voor poëzie. Een gedicht is pas goed als het feilloos geschreven is, ritmisch en klankrijk is, goed in de hand en de mond ligt en als het de haartjes van je onderarm doet opstaan”, aldus de jury. José voldoet daar ruimschoots aan. Het winnende gedicht is opgenomen in de bundel. Wat kun je verder nog vertellen over een gedichtenbundel? Niet veel, gedichten moet je ondergaan. Ik kan je alleen mee laten genieten van het gedicht dat mij het meeste trof:

Zoals een schil

langer geschild

de appel doet verkleinen

zo verliest dit gesprek

langer gesproken

zijn zin

zin na zin

en rest een zwijgen.